Mỹ chấm dứt miễn trừ trừng phạt đối với các đối tác nhập khẩu dầu lớn của Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra quyết định về việc năm quốc gia lớn là Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc và Thổ Nhĩ Kỳ sẽ không còn được miễn hình phạt nếu họ tiếp tục nhập khẩu dầu của Iran.

Theo đó, lệnh miễn trừ các hình phạt kinh tế đối với 5 quốc gia này sẽ hết hạn vào ngày 2/5 và không được gia hạn thêm. Bộ Ngoại Giao Mỹ sẽ không cấp quyền miễn trừ trừng phạt cho bất kỳ quốc gia nào đang nhập dầu của Iran khi lệnh miễn trừ hết hiệu lực. Hiện vẫn chưa rõ là kể từ ngày 3/5, những nước này có bị Mỹ trừng phạt hay không nếu không ngưng nhập khẩu dầu từ Iran ngay lập tức. Quyết định này của Nhà Trắng nhằm thắt chặt các lệnh trừng phạt đối với ngành công nghiệp dầu mỏ của Iran, nguồn doanh thu chính của nước này.

Hồi tháng 11/2018, Tổng thống Donald Trump đã khôi phục các lệnh trừng phạt sau khi từ bỏ thỏa thuận hạt nhân mang tính bước ngoặt với Iran. Cụ thể, Hoa Kỳ đã áp dụng trừng phạt đối với Iran trong các lĩnh vực năng lượng, đóng tàu, giao thông vận tải và ngân hàng. Tất cả đều là những “lĩnh vực then chốt” của nền kinh tế.

Các lệnh trừng phạt là đòn giáng mạnh mẽ đối với nền kinh tế vốn dựa chủ yếu vào xuất khẩu dầu mỏ của Iran. Ảnh: BBC.

Mặc dù trừng phạt Iran nhưng Hoa Kỳ đã miễn trừ các hình phạt kinh tế trong vòng sáu tháng đối với các đối tác nhập khẩu dầu thô lớn của nước này là Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, Thổ Nhĩ Kỳ, Ý và Hy Lạp. Mục đích là để các nước này có thời gian tìm nguồn cung ứng mới và tránh làm chấn động thị trường dầu mỏ toàn cầu.

Trong số đó có ba nước đã ngừng nhập khẩu dầu của Iran là Hy Lạp, Italia và Đài Loan. Những nước còn lại thì yêu cầu gia hạn thời gian miễn trừ.

Nhà Trắng cho biết quyết định chấm dứt miễn trừ trừng phạt của ông Trump là nhằm “đưa xuất khẩu dầu của Iran về con số 0, cắt đứt nguồn thu nhập chính của nước này”. Ba trong số các nhà sản xuất năng lượng lớn của thế giới là Hoa Kỳ, Ả Rập Saudi và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống Nhất, cùng với đồng minh của Hoa Kỳ cũng cam kết rằng thị trường dầu mỏ toàn cầu vẫn sẽ được cung ứng đầy đủ.

Phần lớn các biện pháp trừng phạt quốc tế đối với Tehran đã được dỡ bỏ đầu năm 2016 trong khuôn khổ hiệp định Vienna, ký kết năm 2015. Theo hiệp định này, Iran đồng ý hạn chế các hoạt động hạt nhân nhạy cảm của mình và cho phép sự giám sát của các thanh sát viên quốc tế để được nới lỏng các biện pháp trừng phạt. Trong đó có việc chấp nhận giảm bớt chương trình làm giàu uranium, hoạt động mà nhiều nước xem là nhằm phục vụ cho việc chế tạo vũ khí nguyên tử.

Washington hy vọng sẽ buộc Tehran phải đàm phán một thỏa thuận mới không chỉ bao gồm các hoạt động hạt nhân mà còn cả chương trình tên lửa đạn đạo và cái mà các quan chức gọi là “hành vi ác tính” trên khắp Trung Đông. Bên cạnh đó, các quan chức Hoa Kỳ cũng nhấn mạnh họ không tìm kiếm một sự “thay đổi chế độ” ở quốc gia Hồi giáo này.

Các lệnh trừng phạt đã dẫn đến sự suy thoái mạnh mẽ trong nền kinh tế của Iran, đẩy giá trị đồng tiền của nước này xuống mức thấp kỷ lục, tỷ lệ lạm phát hàng năm tăng gấp bốn lần, đẩy lùi các nhà đầu tư nước ngoài và gây ra các cuộc biểu tình trên khắp đất nước.

Thanh Chiêu (Theo BBC)

 

 

 

 

 

 

 

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *